Obecnie w Polsce obowiązują dwa rodzaje orzecznictwa:
- Orzecznictwo o niezdolności do pracy do celów rentowych - regulowane ustawą z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004r. Nr 39, poz. 353 z późn. zm.) realizowane przez:
- Lekarzy Orzeczników i Komisje Lekarskie ZUS (Zakład Ubezpieczeń Społecznych);
- Lekarzy Rzeczoznawców i Komisje Lekarskie KRUS (Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego)- dotyczy rolników i ich rodzin;
- Komisje Lekarskie MON (Ministerstwa Obrony Narodowej) i MSWiA (Ministerstwa Służb Wewnętrznych i Administracji- dotyczy pracowników tzw. służb mundurowych (żołnierze, policjanci, celnicy) oraz ich rodzi
- Orzecznictwo o niepełnosprawności do celów pozarentowych - regulowane ustawą z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2008r. Nr 14 poz.92 z późn. zm.) realizowane przez:
- Powiatowe lub Miejskie Zespoły do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności.
Dwuinstancyjność orzecznictwa obowiązuje od 1997 roku.
Osoby posiadające ważne, wydane przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2008r. Nr 14 poz.92 z późn. zm.) orzeczenia ustalone przez:
- Komisję ds. Inwalidztwa i Zatrudnienia (o jednej z trzech grup inwalidzkich);
- Lekarzy Orzeczników ZUS (o niezdolności do pracy);
- Lekarzy Rzeczoznawców KRUS (o niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym)
mogą, lecz nie muszą, wystąpić do Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z wnioskiem o ustalenie stopnia niepełnosprawności. Dane te w dużym stopniu ułatwią korzystanie z różnego rodzaju ulg i uprawnień. Orzeczenia Lekarzy ww Orzeczników nie zawierają tych informacji.
|
Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności
|
Zakład Ubezpieczenia Społecznego
(ZUS)
|
Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
(KRUS)
|
Komisja Lekarska ds. Inwalidztwa i Zatrudnienia
(dawny system orzekania)
|
|
znaczny stopień niepełnosprawności
|
całkowita niezdolność do pracy oraz samodzielnej
|
stała lub długotrwała niezdolność do pracy z prawem do zasiłku
|
I grupa inwalidzka
|
|
umiarkowany stopień niepełnosprawności
|
całkowita niezdolność do pracy
|
nie występuje
|
II grupa inwalidzka
|
|
lekki stopień niepełnosprawności
|
częściowa niezdolność do pracy
|
długotrwała niezdolność do pracy bez prawa do zasiłku pielęgnacyjnego
|
III grupa inwalidzka
|
Uwaga
- Orzeczenie III grupy inwalidztwa wydane przez organy orzecznicze Ministerstwa Obrony Narodowej i organy orzecznicze Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji jest traktowane jako orzeczenie o braku niepełnosprawności, ponieważ dotyczy osób zdolnych do pracy poza służbą. Zakwalifikowanie do lekkiego stopnia niepełnosprawności może mieć miejsce tylko wtedy, gdy orzeczenie o III grupie inwalidztwa z tytułu niezdolności do służby mundurowej zawiera równocześnie orzeczenie III grupy inwalidztwa na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
- Orzeczenie o stałej albo długotrwałej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym, które zostało wydane przed dniem 1 stycznia 1998r. i nie utraciło mocy po tym dniu, jeżeli uprawnia do pobierania zasiłku pielęgnacyjnego- traktuje się na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Pozostałe orzeczenia- na równi z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności.
Podstawa prawna:
Postępowanie o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności/ stopniu niepełnosprawności/ wskazaniu do ulg oraz organizację Zespołów ds. Orzekania regulują następujące przepisy:
-Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
(Dz. U. z 2008 r. Nr 14 poz 92 z późn. zm).
-Rozporządzenie Rady Ministrów z dn. 23 grudnia 1998r., w sprawie wykazu powiatowych zespołów ds. orzekania o niepełnosprawności i ich właściwości miejscowej (Dz. U. Nr 162, poz. 1148).
-Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dn. 1 lutego 2002 r., w sprawie kryteriów oceny niepełnosprawności u osób w wieku do 16 roku życia (Dz. U. Nr 17, poz. 162).
-Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dn. 15 lipca 2003r., w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. Nr 139, poz. 1328).
Do odczytania udostępnionych druków niezbędny jest program Adobe Acrobat Reader